```markdown
Diğer çalışanlar bu tanımda içerisindedir (62). Türkiye'de Tablo 3.4'te görülen gruplarda toplam 1.033.767 sağlık çalışanı bulunmaktadır (63).

### Tablo 3.4. Yıllara göre sağlık personeli sayıları, tüm sektörler (63)

| Grup                     | 2015     | 2016     | 2017     | 2018     | 2019     |
|--------------------------|----------|----------|----------|----------|----------|
| Uzman hekim              | 77.622   | 78.620   | 80.951   | 82.894   | 85.199   |
| Pratisyen Hekim          | 41.794   | 43.058   | 44.649   | 44.053   | 46.843   |
| Asistan Hekim            | 21.843   | 23.149   | 24.397   | 26.181   | 28.768   |
| Toplam Hekim             | 141.259  | 144.827  | 149.997  | 153.128  | 160.810  |
| Diş Hekimi               | 24.834   | 26.674   | 27.889   | 30.615   | 32.925   |
| Eczacı                   | 27.530   | 27.864   | 28.512   | 32.032   | 33.841   |
| Hemşire                  | 152.803  | 152.952  | 166.142  | 190.499  | 198.103  |
| Ebe                      | 53.086   | 52.952   | 53.741   | 56.351   | 55.972   |
| Diğer Sağlık Personeli    | 145.934  | 144.609  | 155.417  | 177.409  | 182.456  |
| Diğer Personel ve Hizmet Alımı | 311.337  | 321.952  | 339.241  | 376.367  | 369.660  |
| Toplam                   | 856.792  | 871.334  | 920.939  | 1016.401 | 1033.767 |

Not: 2019 yılında asistan hekim sayısına 2.012 yan dal asistan hekim, toplam diş hekimi sayısına 2.298 asistan diş hekimi ve eczacı sayısına serbest eczanelerde çalışan 2.120 ikinci eczacı ve yardımcı eczacı sayıları dahil edildi.

## 3.9. Sağlık Çalışanları İçin Aşılama Önerileri ve Stratejiler

Sağlık çalışanları sağlık hizmet sunumu sırasında siklikla enfeksiyöz patojenlere maruz kalabilmekte, özellikle aşılama için önemli bir hedef grup haline getiren nozokomial bulaşmaya maruz kalmaktadır ve bu patojenlerin sağlık ortamlarında iletilmesi için kaynak haline gelebilmektedir. Sağlık çalışanlarının aşılanması hem mesleki maruziyet riskinin azaltılması hem de duyarlı hasta gruplarının korunması için en etkin önlemlerin başında gelmektedir (64, 65). Amerika Birleşik Devletleri'nde 1985–1989 yılları arasında, 295 kızamık vakasından 31'ine (%10,5) kızamığın sağlık personelden bulaştığı; ayrıca 31 (%9.4) sağlık personelinin de
```
Diğer çalışanlar bu tanımda içerisindedir (62). Türkiye'de Tablo 3.4'te görülen gruplarda toplam 1.033.767 sağlık çalışanı bulunmaktadır (63).

### Tablo 3.4. Yıllara göre sağlık personeli sayıları, tüm sektörler (63)

| Grup                     | 2015     | 2016     | 2017     | 2018     | 2019     |
|--------------------------|----------|----------|----------|----------|----------|
| Uzman hekim              | 77.622   | 78.620   | 80.951   | 82.894   | 85.199   |
| Pratisyen Hekim          | 41.794   | 43.058   | 44.649   | 44.053   | 46.843   |
| Asistan Hekim            | 21.843   | 23.149   | 24.397   | 26.181   | 28.768   |
| Toplam Hekim             | 141.259  | 144.827  | 149.997  | 153.128  | 160.810  |
| Diş Hekimi               | 24.834   | 26.674   | 27.889   | 30.615   | 32.925   |
| Eczacı                   | 27.530   | 27.864   | 28.512   | 32.032   | 33.841   |
| Hemşire                  | 152.803  | 152.952  | 166.142  | 190.499  | 198.103  |
| Ebe                      | 53.086   | 52.952   | 53.741   | 56.351   | 55.972   |
| Diğer Sağlık Personeli    | 145.934  | 144.609  | 155.417  | 177.409  | 182.456  |
| Diğer Personel ve Hizmet Alımı | 311.337  | 321.952  | 339.241  | 376.367  | 369.660  |
| Toplam                   | 856.792  | 871.334  | 920.939  | 1016.401 | 1033.767 |

Not: 2019 yılında asistan hekim sayısına 2.012 yan dal asistan hekim, toplam diş hekimi sayısına 2.298 asistan diş hekimi ve eczacı sayısına serbest eczanelerde çalışan 2.120 ikinci eczacı ve yardımcı eczacı sayıları dahil edildi.

## 3.9. Sağlık Çalışanları İçin Aşılama Önerileri ve Stratejiler

Sağlık çalışanları sağlık hizmet sunumu sırasında siklikla enfeksiyöz patojenlere maruz kalabilmekte, özellikle aşılama için önemli bir hedef grup haline getiren nozokomial bulaşmaya maruz kalmaktadır ve bu patojenlerin sağlık ortamlarında iletilmesi için kaynak haline gelebilmektedir. Sağlık çalışanlarının aşılanması hem mesleki maruziyet riskinin azaltılması hem de duyarlı hasta gruplarının korunması için en etkin önlemlerin başında gelmektedir (64, 65). Amerika Birleşik Devletleri'nde 1985–1989 yılları arasında, 295 kızamık vakasından 31'ine (%10,5) kızamığın sağlık personelden bulaştığı; ayrıca 31 (%9.4) sağlık personelinin de